सावधान! ‘एबीपी माझा’च्या नावाने सोशल मीडियावर बनावट पोस्ट व्हायरल; ‘ई-जनसमूह’च्या पडताळणीत सत्य आले समोर

शेगाव:
डिजिटल युगात सोशल मीडियाचा वापर जितका वाढला आहे, तितकाच त्याचा गैरवापर करून अफवा पसरवण्याचे प्रमाणही चिंताजनक पातळीवर पोहोचले आहे. सध्या फेसबुक आणि व्हॉट्सॲपवर ‘एबीपी माझा’ (ABP Majha) या नामांकित न्यूज चॅनेलच्या नावाखाली एक ग्राफिक मोठ्या प्रमाणावर व्हायरल होत आहे. “लग्नपत्रिकेवर आता नवरा-नवरीच्या नावापुढे जन्मतारीख लिहावी लागणार, राज्य सरकार लवकरच नियम लागू करणार,” असा दावा या पोस्टमध्ये करण्यात आला आहे.

परंतु, ‘ई-जनसमूह’ (ejansamuh.com) ने या बातमीची गुगल आणि अधिकृत स्रोतांद्वारे तातडीने पडताळणी (Google Verification) केली असता, ही पोस्ट पूर्णपणे बनावट (Fake) असल्याचे निष्पन्न झाले आहे.

बुलढाणा जिल्ह्यात २८ जून रोजी ‘राष्ट्रीय पल्स पोलिओ मोहीम’; २.३० लाख बालकांना मिळणार ‘दोन थेंब जीवनाचे’

‘ई-जनसमूह’ फॅक्ट चेक: असे उघड झाले सत्य
सोशल मीडियावर व्हायरल होत असलेल्या Screenshot_2026-06-24-12-59-07-282_com.facebook.katana.jpg या स्क्रीनशॉटची सखोल तपासणी केली असता, खालील धक्कादायक बाबी समोर आल्या आहेत:

मॉर्फ केलेले ग्राफिक: ‘एबीपी माझा’च्या अधिकृत सोशल मीडिया हँडल्सवर अशी कोणतीही पोस्ट टाकण्यात आलेली नाही. मूळ ग्राफिकमध्ये छेडछाड (Morphing) करून, खोटे फॉन्ट वापरून हा स्क्रीनशॉट तयार करण्यात आला आहे.

कायदेशीर वस्तुस्थिती: लग्नपत्रिका हा केवळ निमंत्रणाचा भाग आहे, तो कोणताही कायदेशीर दस्तऐवज नाही. विवाह नोंदणीसाठी आधार कार्ड किंवा शाळा सोडल्याचा दाखलाच ग्राह्य धरला जातो. त्यामुळे शासनाकडून असा कोणताही नियम लागू केला जाणार नसल्याचे स्पष्ट झाले आहे.

‘मीडिया मॅनिप्युलेशन’: लोकशाहीला आणि पत्रकारितेला धोक्याचे वळण
हा प्रकार केवळ एक अफवा नसून, नामांकित मीडिया ब्रँडच्या विश्वासार्हतेचा गैरवापर करून “मीडियाला धोक्याचे वळण देणारा” प्रकार आहे. एखाद्या मोठ्या चॅनेलचा लोगो पाहिला की सामान्य नागरिक त्यावर सहज विश्वास ठेवतात, याच मानसिकतेचा फायदा हे सायबर गुन्हेगार आणि खोडसाळ प्रवृत्तीचे लोक घेत आहेत. अशा प्रकारच्या फसव्या पोस्टमुळे समाजात विनाकारण संभ्रम आणि भीतीचे वातावरण निर्माण होते.

‘ई-जनसमूह’चे वाचकांना आणि नागरिकांना आवाहन
१. शहानिशा केल्याशिवाय फॉरवर्ड करू नका: व्हॉट्सॲप किंवा फेसबुकवर आलेले प्रत्येक ग्राफिक खरे असेलच असे नाही. अशा बातम्या दिसल्यास संबंधित न्यूज चॅनेलच्या अधिकृत वेबसाईटला भेट देऊन खात्री करा.

२. कायदेशीर कारवाईचा इशारा: नामांकित न्यूज चॅनेल्सचे बनावट स्क्रीनशॉट तयार करणे, ते पसरवणे आणि शासनाच्या नावाने खोट्या बातम्या देणे हा आयटी ॲक्ट (IT Act) नुसार गंभीर गुन्हा आहे. असे करणाऱ्यांवर कडक कायदेशीर कारवाई होऊ शकते.

निष्कर्ष: ‘लग्नपत्रिकेवर जन्मतारीख अनिवार्य’ असणारी ती पोस्ट पूर्णपणे असत्य आणि फसवी आहे. नागरिकांनी अशा कोणत्याही अफवांवर विश्वास ठेवू नये.

अशाच नवनवीन बातम्या आणि सोशल मीडियावरील अफवांचे सत्य जाणून घेण्यासाठी पाहत राहा ‘ई-जनसमूह’ (ejansamuh.com)