मुंबई | 5 सप्टेंबर 2026
महाराष्ट्रात मान्सूनचा जोर काहीसा मंदावला असून राज्याच्या पावसाच्या एकूण स्थितीवर त्याचा परिणाम दिसून येत आहे. सप्टेंबरच्या सुरुवातीपर्यंत राज्यात सरासरीच्या तुलनेत सुमारे 14 टक्के पावसाची तूट नोंदली गेली आहे. मात्र, राज्यातील सर्वच भागांमध्ये परिस्थिती सारखी नसून कोकणात पावसाची कमतरता अधिक जाणवत आहे. विदर्भ आणि मराठवाड्यात तुलनेने समाधानकारक स्थिती असल्याचे उपलब्ध अहवालातून समोर आले आहे.
पुढील चार दिवसांत पावसाचा जोर किती?
भारत हवामान विभागाच्या 4 सप्टेंबरच्या विस्तारित अंदाजानुसार, महाराष्ट्रासह द्वीपकल्पीय भारतातील पावसाची हालचाल पुढील काही दिवस तुलनेने कमी राहण्याची शक्यता आहे. IMD ने 3 ते 16 सप्टेंबरच्या कालावधीसाठी दिलेल्या अंदाजात Peninsular India मध्ये पुढील आठवड्यात पावसाची क्रिया subdued म्हणजेच तुलनेने कमी राहण्याची शक्यता व्यक्त केली आहे.
5 सप्टेंबर
महाराष्ट्रातील प्रमुख हवामान विभागांसाठी सध्या मोठ्या पावसाचा इशारा देण्यात आलेला नाही. IMD मुंबईच्या विभागनिहाय इशाऱ्यानुसार कोकण-गोवा, मध्य महाराष्ट्र, मराठवाडा आणि विदर्भासाठी 5 सप्टेंबरला कोणताही इशारा नाही.
6 सप्टेंबर
6 सप्टेंबरलाही महाराष्ट्रातील प्रमुख हवामान विभागांसाठी कोणताही मोठा इशारा जारी करण्यात आलेला नाही. त्यामुळे व्यापक स्तरावर मुसळधार पावसाची शक्यता सध्या कमी दिसत आहे.
7 सप्टेंबर
7 सप्टेंबरसाठीही कोकण-गोवा, मध्य महाराष्ट्र, मराठवाडा आणि विदर्भासाठी IMD च्या उपलब्ध विभागनिहाय इशाऱ्यांमध्ये मोठ्या पावसाचा इशारा नाही.
8 सप्टेंबर
8 सप्टेंबरपर्यंतही मोठ्या पावसाचा इशारा नसल्याचे सध्याच्या IMD विभागनिहाय माहितीत दिसते. मात्र, स्थानिक पातळीवरील वातावरणानुसार एखाद्या भागात हलका किंवा मध्यम पाऊस पडू शकतो.
शेतकऱ्यांसाठी काय अर्थ?
पावसाची तूट आणि पुढील काही दिवसांचा तुलनेने कमी पावसाचा अंदाज यामुळे पावसावर अवलंबून असलेल्या शेतीसाठी परिस्थितीवर लक्ष ठेवणे महत्त्वाचे ठरणार आहे. सप्टेंबरमधील पाऊस खरीप पिकांच्या वाढीच्या टप्प्यासाठी महत्त्वाचा आहे. देशपातळीवरही सप्टेंबरमधील कमी पावसाबाबत चिंता व्यक्त करण्यात आली असून सोयाबीन, कापूस, मका आणि भात यांसारख्या पिकांच्या उत्पादनावर त्याचा परिणाम होऊ शकतो, असे अलीकडील वृत्तांत नमूद करण्यात आले आहे.
महाराष्ट्रात विभागनिहाय चित्र
कोकण: पावसाची कमतरता चिंतेचा विषय असून पुढील काही दिवस मोठ्या पावसाचा इशारा नाही.
मध्य महाराष्ट्र: सध्या मोठ्या पावसाचा इशारा नाही. 4 सप्टेंबरला वादळी वाऱ्यासह विजांच्या स्थितीचा इशारा होता; त्यानंतरच्या दिवसांसाठी असा इशारा उपलब्ध नाही.
मराठवाडा: सध्या कोणताही मोठा हवामान इशारा नाही.
विदर्भ: 5 ते 8 सप्टेंबरदरम्यान मोठ्या पावसाचा इशारा नाही.
पुढे काय?
महाराष्ट्रात सध्या “पाऊस पूर्णपणे थांबणार” असे म्हणणे योग्य ठरणार नाही. हवामान विभागाच्या अंदाजानुसार काही ठिकाणी स्थानिक स्वरूपाचा हलका ते मध्यम पाऊस पडण्याची शक्यता कायम राहू शकते; मात्र राज्यभर मोठ्या पावसाची स्थिती निर्माण होण्याचे स्पष्ट संकेत सध्या नाहीत. हवामान प्रणालीमध्ये बदल झाल्यास अंदाजातही बदल होऊ शकतो.
राज्यातील पावसाचे चित्र सध्या असमान आहे. कोकणातील पावसाची कमतरता आणि पुढील काही दिवसांचा तुलनेने कमी पावसाचा अंदाज ही चिंतेची बाब असली तरी विदर्भ आणि मराठवाड्यातील स्थिती तुलनेने दिलासादायक आहे. त्यामुळे शेतकरी आणि नागरिकांनी स्थानिक हवामान विभागाच्या ताज्या इशाऱ्यांवर लक्ष ठेवणे आवश्यक आहे.
